SomaliComment | Siyaasadda & Xiriirka Caalamiga ah
Bartamihii Janaayo 2026, Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa si rasmi ah ugu dhawaaqday inay jartay xiriirkii diblomaasiyadeed ee ay la lahayd Isutagga Imaaraadka Carabta (UAE). Go’aankan culus, oo ay warisay Al Jazeera, ayaa yimid kadib khilaaf sii xoogeysanayay oo la xiriira arrimo ay Soomaaliya ku tilmaantay ku xadgudub madaxbannaanideeda iyo midnimadeeda dhuleed.
Tallaabadan ayaa noqotay mid si weyn u gilgishay xiriirkii labada dal, isla markaana dhalisay falcelinno kala duwan oo ka imanaya gudaha Soomaaliya, gobolka Geeska Afrika, iyo beesha caalamka.
Asalka Khilaafka Soomaaliya iyo Imaaraadka
Sida ay sheegeen mas’uuliyiin ka tirsan dowladda Soomaaliya, khilaafku wuxuu salka ku hayaa tallaabooyin iyo xiriirro ay Imaaraadku la sameeyeen hay’ado ama maamulo aan helin oggolaanshaha dowladda federaalka.
Dowladda Soomaaliya waxay arrintan u aragtaa mid dhaawacaysa awoodda dowladnimada iyo nidaamka dastuuriga ah ee dalka.
Inkasta oo faahfaahin rasmi ah oo dhammeystiran aan si buuxda loo shaacin, haddana ilo dowladeed ayaa tilmaamay in arrimahan ay la xiriiraan:
-
Heshiisyo iyo is-afgaradyo aan loo marin dowladda federaalka
-
Faragelin lagu eedeeyay arrimaha gudaha
-
Ku xadgudub lagu tilmaamay madaxbannaanida qaranka
Dowladda Soomaaliya waxay si cad u sheegtay in dhammaan xiriirrada caalamiga ah iyo heshiisyada shisheeye ay tahay in lagu maro hay’adaha rasmiga ah ee dowladda dhexe.
Go’aanka Dowladda Federaalka Soomaaliya
Bayaan ka soo baxay Wasaaradda Arrimaha Dibadda Soomaaliya ayaa lagu sheegay in go’aanka lagu jaray xiriirka Imaaraadka uu yahay mid lagu:
-
Difaacayo madaxbannaanida qaranka
-
Lagu dhowrayo sharciga caalamiga ah
-
Lagu ilaalinayo midnimada dhuleed ee Soomaaliya
Wasaaraddu waxay sidoo kale caddeysay in Soomaaliya aysan ka soo horjeedin iskaashi caalami ah, balse ay shardi u tahay in uu ku salaysnaado ixtiraam, wada-shaqayn daahfuran, iyo aqoonsi buuxa oo madaxbannaanida dalka ah.
Mowqifka Imaaraadka Carabta
Ilaa iyo hadda, Imaaraadka Carabta ma aysan soo saarin war rasmi ah oo si faahfaahsan uga jawaabaya eedeymaha dowladda Soomaaliya. Si kastaba ha ahaatee, Imaaraadku horay waxay u sheegeen in joogitaankooda iyo doorkooda Geeska Afrika uu yahay mid ku salaysan:
-
Horumarinta ganacsiga
-
Maalgashiga kaabayaasha dhaqaalaha
-
Taageeridda amniga iyo xasilloonida gobolka
Si kastaba, falanqeeyayaal siyaasadeed ayaa tilmaamaya in khilaafka hadda taagan uu ka tarjumayo tartan ballaaran oo quwadaha Khaliijka ay ku leeyihiin Geeska Afrika, gaar ahaan dekedaha iyo marinada istaraatiijiga ah ee Badda Cas iyo Gacanka Cadmeed.
Saameynta Gobolka iyo Caalamka
Kala go’a xiriirka Soomaaliya iyo Imaaraadka Carabta wuxuu yeelan karaa saameyn ballaaran oo ay ka mid yihiin:
-
Hoos u dhac ku yimaada xiriirkii diblomaasiyadeed
-
Saameyn ku yeelata mashaariic horumarineed iyo maalgashi
-
Isbeddel ku yimaada isku dheelitirka awoodaha gobolka
Geeska Afrika waa gobol xasaasi ah oo ay horeyba uga jireen loollan siyaasadeed, amni, iyo dhaqaale oo ay ku lug leeyihiin dalal Carbeed, Afrikaan ah, iyo quwado caalami ah.
Aragtida Falanqeeyayaasha
Falanqeeyayaal qaar ayaa qaba in tallaabada Soomaaliya ay muujinayso isku day ay dowladdu ku adkeynayso madax-bannaanideeda iyo doorka dowladda dhexe, halka kuwo kale ay ka digayaan in go’aankaasi uu saameyn ku yeelan karo gargaar, maalgashi, iyo xiriirro istaraatiiji ah.
Si kastaba ha ahaatee, dowladda Soomaaliya waxay ku adkaysanaysaa in madaxbannaanida qaranka aysan ahayn wax laga gorgortami karo.
Author: Ibrahin Muse
Role: SomaliComment Reporter
Based in: South Africa
Disclaimer / Editorial Notice:
This article is published in good faith for historical and informational purposes only.
All names, dates, and references are based on publicly available information.
No harm or misrepresentation is intended.
If any part of this content is found to be inaccurate, incomplete, or disputed, please contact us and we will review the matter and make corrections where appropriate.
If any part of this article is found to be inaccurate, incomplete, or subject to dispute, please contact us so we can review the matter and make any necessary corrections.

